Preview Tips van de PortretMeester – lichtpositie

Redactie digifoto Starter 77

In DIGIFOTO Pro 1.2026

In DIGIFOTO Pro 1.2026 gaat ambassadeur Maarten Kuiper, beter bekend als de PortretMeester, verder met zijn serie over licht. Na de invloed van lichtsoort en lichtsterkte (deel 1), afstand (deel 2) en de grootte van de lichtbron (deel 3), draait deel 4 om een volgende grote knop waarmee je je portretlicht echt kunt sturen: de positie van het licht.

Dat klinkt misschien simpel, maar Maarten laat zien dat “de positie van het licht” eigenlijk uit drie keuzes tegelijk bestaat. Het gaat om de plek van de lichtbron, om jouw plek als fotograaf en om de manier waarop je model ten opzichte van dat licht staat of draait. Juist die combinatie bepaalt hoe een gezicht eruitziet: waar de schaduwen vallen, hoeveel vorm je ziet en hoeveel karakter een portret krijgt.

Met kleine verplaatsingen maakt hij duidelijk hoe snel een portret verandert. Zet je een flitser of lamp haaks naast het gezicht (ongeveer 90 graden), dan krijg je een heel ander schaduwpatroon dan wanneer je dezelfde lichtbron verplaatst naar ongeveer 45 graden. Dat verschil gaat niet alleen over “meer of minder licht”, maar vooral over vorm: hoe neus, jukbeen, kaaklijn en oogkas in beeld komen.

Maarten laat ook zien dat licht eigenlijk verrassend voorspelbaar is. Licht gaat rechtdoor. Dus als jij de lichtbron verplaatst, schuiven de lichte delen en schaduwen vanzelf mee. Maar daar stopt het niet. Ook jouw camerastandpunt speelt mee. Zelfs als het model en het licht op precies dezelfde plek blijven staan, kan het lichtpatroon in de foto toch anders lijken, puur omdat jij vanuit een andere hoek fotografeert.

Tot slot maakt hij duidelijk dat je niet alleen de lamp kunt verplaatsen, maar ook het model. Door iemand een klein stukje te laten draaien ten opzichte van het licht, kun je de belichting subtiel of juist heel duidelijk veranderen. Zoals altijd sluit de PortretMeester af met een praktische opdracht, zodat je het meteen zelf kunt testen – met een flitser, een lamp of zelfs met een stilstaand onderwerp zoals bloemen of een actiefiguur.

Wat lees je in “Tips van de PortretMeester (deel 4) – Positie van het licht” in DIGIFOTO Pro 1.2026?

  • Waarom de positie van je lichtbron direct je schaduwen en vorm bepaalt
    Hoe licht richting geeft aan een gezicht en waarom kleine verschuivingen zo’n groot verschil maken.
  • Wat het verschil is tussen 90° en 45° licht in een portret
    Welke schaduwen je krijgt en hoe dat de sfeer en vorm van een gezicht verandert.
  • Hoe jouw camerastandpunt het zichtbare lichtpatroon beïnvloedt
    Waarom hetzelfde licht er anders uit kan zien als jij net iets opschuift.
  • Hoe je door het model te draaien het licht naar je hand zet
    Niet alleen de lamp beweegt, ook je onderwerp kan helpen om het licht beter te laten vallen.
  • Een opdracht om zelf drie lichtposities te testen en te vergelijken
    Zodat je niet alleen leest hoe het werkt, maar het ook meteen in de praktijk ziet.

Lees het volledige artikel van deel 4 van Tips van de PortretMeester nu digitaal in DIGIFOTO Pro 1.2026.

Over Maarten Kuiper – de PortretMeester

Maarten Kuiper (1983) is de fotograaf en docent achter de PortretMeester, een platform dat volledig gericht is op het verdiepen van portretfotografie. Waar hij in zijn vroege jaren vooral landschappen en straatbeelden maakte, verschoof zijn focus steeds meer naar mensen: gezichtsstructuur, lichtval en hoe kleine verplaatsingen van licht een portret totaal kunnen veranderen.

Kuiper begon zijn fotografische pad als gepassioneerde hobbyfotograaf naast zijn werk als praktijkdocent en laboratoriumbeheerder in Amsterdam. Die didactische achtergrond voel je terug in zijn manier van uitleggen: concreet, fysiek denken over licht (fotonen, afstand, hoek) en geen “magie”, maar begrijpelijke principes die je zelf kunt testen.

In zijn rol als de PortretMeester combineert hij studioportretten met onderwijs: workshops, cursussen en artikelen waarin hij systematisch ingaat op belichting, lichtvormers en creatieve keuzes, met voorbeelden die je zelf kunt uitproberen.

Afbeelding: Maarten Kuiper, de PortretMeester in beeld

Maarten Kuiper, de PortretMeester

DIGIFOTO Pro 1.2026 ligt in de winkel én is digitaal verkrijgbaar via de website van DIGIFOTO Pro.

Wil je geen editie missen? Neem dan een abonnement en blijf op de hoogte van alle nieuwe edities.

Bio & Carrière-informatie – Maarten Kuiper (de PortretMeester)

Naam / Geboortejaar / Locatie

Maarten Kuiper (1983), geboren in Alkmaar, woonachtig in Castricum (NL)

Alias / Platform

Werkt als portretfotograaf en docent onder de naam de PortretMeester, met een focus op studioportretten en lichtvorming

Achtergrond

Startte als gepassioneerd hobbyfotograaf naast zijn werk als praktijkdocent en laboratoriumbeheerder in het hoger laboratoriumonderwijs in Amsterdam

Genres & Stijl

Portretfotografie met nadruk op lichtbeheersing: afstand, richting, grootte van de lichtbron en bewuste toepassing van de inverse square law. Combineert technische uitleg met praktische “receptuur” voor belichting, gericht op beginnende én gevorderde portretfotografen

Publicaties & Educatie

Schreef fotoblogs en technische artikelen over fotografie (o.a. over landschapsfotografie en beeldbewerking) en verzorgt nu lessen, workshops en artikelen over portretlicht als de PortretMeester

Online

🌐 Website: deportretmeester.nl

afbeelding van wouter.clipboardmedia_118913

Redactie digifoto Starter | Redacteur

Bekijk alle artikelen van Redactie