Basiscursus: Straatfotografie - deel 2

Basiscursus: Straatfotografie - Deel 2

charlottelipic 8671
In dit tweede deel van de basiscursus straatfotografie gaat fotograaf Jan de Schoenmaeker dieper in op de technische kant van straatfotografie. De handigste camera, keuzes in objectieven, omgaan met de instellingen en een een beknopte tip voor de nabewerking komen aan bod.

Is deel 1 van de basiscursus straatfotografie geeft Jan de Schoenmaeker uitleg over wat straatfotografie precies is en hoe je het aanpakt. Lees deel 1 van de basiscursus hem dan hier terug.

Camera

Maar waarmee kan je dat typische straatfotografiebeeld nou het beste schieten? De eerste vereiste voor je camera is voldoende snelheid. 'De interessante situaties duren vaak maar enkele ogenblikken, dan is het een kwestie van dat moment voorzien en snel af te drukken.' Zelf werkt Jan met een Canon Eos 500D. 'Hierbij is de tijd tussen afdrukken en de uiteindelijke foto zeer kort. Bij een compactcamera kan die tijd eerder lang zijn wanneer er nog scherpgesteld moet worden en omdat er altijd een vertraging is tussen het indrukken van de sluiter en het maken van de foto.' Aan de andere kant kan een compactcamera door zijn kleine, lichte formaat weer in het voordeel zijn door zijn onopvallendheid.

Leica M9Een meetzoeker, zoals een Leica, is waar de echte straatfotografen bij zweren volgens Jan. Dit zijn kleine camera's met kleine lenzen die erg weinig geluid maken wanneer je op de sluiter drukt. 'Een ander voordeel van een meetzoeker is dat je beeld niet weg gaat bij het afdrukken (zoals met de spiegel bij een spiegelreflex). Bij zo’n meetzoeker zit de zoeker aan de linkerkant naast de lens, waardoor je met je rechteroog door de zoeker kijkt en met je linker ziet wat er rondom jou gebeurt.' Helaas komen deze camera's samen met een behoorlijk prijskaartje, ook hebben ze geen autofocus en zul je handmatig moeten scherpstellen.

Objectieven

Canon 50mm 1.8Je wilt niet dat je net lenzen staat te verwisselen als zich een interessante situatie voordoet. 'Less is more!' Om die reden werkt Jan het liefst met objectieven met een vaste brandpuntafstand. Hij gebruikt de EF 50mm f/1.8 van Canon, maar van elk cameramerk is hier wel een variant van op de markt. 'Dit objectief is erg goedkoop, nog geen 100 euro, klein en snel. De bouwkwaliteit is zijn grote minpunt. Hij ziet en voelt als een speeltje uit een happy meal. Heb je liever een stevig stuk glas in je handen, dan kan je voor de duurdere f/1.4 of f/1.2 variant gaan.'

Het grote voorbeeld van zo'n vast brandpunt vindt Jan het onvermogen om te zoomen. 'Velen zullen dit in het begin erg vervelend vinden, maar bij straatfotografie gaat het vaak zo snel dat je op het beslissende moment op de juiste plaats moet staan. Wanneer je dan nog moet beginnen zoomen, is het moment snel gepasseerd. Het tweede voordeel van de 50mm is dat die beeldhoek overeen komt met wat je echt ziet (bij meer groothoek wordt het beeld vervormd en meer tele wordt het beeld “samengedrukt”).'


Dit is een voorbeeld van het resultaat van een 50mm lens. 1/4000 sec., f/3.2, ISO 400, 50mm

Ook is dit objectief erg snel en kun je ook in mindere lichtsituaties blijven werken. Het scherpstelvlak is klein, waardoor je onderwerp scherp zal zijn en de achtergrond wazig wordt. 'Dit is een groot voordeel, aangezien de achtergrond en omgeving bij straatfoto’s vaak druk is. Door met een grote diafragma-opening te werken, kan je het onderwerp losmaken van de achtergrond.'

Naast de 50mm lens werkt Jan ook vaak met de EF 17-40 f/4 L. 'Door met een groothoeklens te werken, kan je echt het gevoel geven aan de kijker dat hij zich tussen het volk bevindt. Een tweede voordeel van dit objectief is dat je de camera naast de mensen kan richten, maar dat ze wel nog aan de kant op je beeld staan, zo kan je dus ongemerkt foto’s maken omdat ze denken dat je iets anders fotografeert.'

Geen telelens

Canon 17-40mm LEen telelens raadt Jan het minst aan voor straatfotografie. Je wilt de mensen op straat immers niet het gevoel geven dat ze van een afstand worden bespioneerd. Bovendien mis je met een telelens de interactie. 'De keuze van objectief is echt een persoonlijke keuze, je moet gebruiken waar je je goed bij voelt. Je kan soms best een telelens gebruiken als je nog geen zin hebt om echt tussen de mensen te gaan staan. Wil je de kijker het gevoel geven dat je middenin het beeld stond, gebruik dan een groothoeklens.'

Onderstaande foto heeft Jan met zijn  EF 17-40 f/4 L objectief gemaakt, toen hij in de Cayeux-sur-mer in Frankrijk was. 'De strandhokjes en keienstranden zijn er typisch voor de streek. Ik zag deze man zitten toen we naar de zee liepen. Door hem vanaf een afstand centraal te fotograferen met redelijk wat ruimte links en rechts, wilde ik het eenzame gevoel weergeven. De grijze lucht en de drie meeuwen dragen bij aan dit gevoel vind ik.Deze foto heb ik erg snel gemaakt, net toen ik afdrukte, keek de man naar links, waardoor een deel van zijn gezicht erop staat. Dit was een stuk beter dan wanneer ik enkel zijn rug gehad.'


40mm, 1/4000ste sec, f/4.5, ISO 800, op diafragmavoorkeur. Achteraf is de foto bewerkt met Nik Silver Effex Pro.

Instellingen

Waarschijnlijk is het je inmiddels wel duidelijk dat je bij straatfotografie niet veel tijd hebt om je belichting af te stellen en uitgebreid het juiste focuspunt te kiezen. 'Vaak heb je maar één kans en is het moment daarna gepasseerd en komt het nooit meer terug. Daarom werk ik het vaakst in Av-mode (diafragmaprioriteit), met een diafragma rond f/2.8 of f/3.5 om een onscherpe achtergrond te krijgen en een zo scherp mogelijk onderwerp. Als lichtmeetmethode kies ik dan voor meervlaksmeting, zodat ik over het algemeen een goede belichting heb waar ik mij niet druk over hoef te maken.' Als focuspunt kiest Jan standaard het middelste punt. 'Hier geldt weer hetzelfde: hoe minder je bezig bent met instellen, lenzen wisselen, belichting juist krijgen enz., hoe meer je je kan focussen op wat er rondom jou gebeurt.'

Nabewerking

Jan geeft de voorkeur aan nabewerking in Nik Silver Efex Pro. 'Onthoud altijd dat nabewerking je foto beter kan maken, bijvoorbeeld door contrast of zwart-wit, maar nooit van een slechte foto een goede kan maken.'


1/4000 sec., f/3.2, ISO 200, 50mm

Fotografie © Jan de Schoenmaeker